ArtWay

De eerste verdienste van een schilderij is dat het een feest voor de ogen moet zijn. Eugène Delacroix

Niki de Saint Phalle: Levensboom

ArtWay beeldmeditatie 10 januari 2021

www.artway.eu

Niki de Saint Phalle: Levensboom

Boomspiegel

door Koos Sluiter

Deelnemers aan een psychologische persoonlijkheidstest krijgen soms de opdracht: teken een boom. Zo’n boom laat als een soort spiegel zien wie je bent. Je ziet het ook bij bomen: de vorm van het blad weerspiegelt de vorm van de hele boom. De hele boom tekent zichzelf in ieder blad.

Deze litho ‘l’Arbre de la vie’ (de levensboom) was te zien in Museum Beelden aan Zee. Het is een werk uit de jaren ’80 van Niki de Saint Phalle (1930, Neuilly s/Seine bij Parijs – 2002, San Diego, V.S.). Niki’s moeder was Française, haar vader Amerikaan. In 1933 verhuist het gezin naar Amerika; haar vader misbruikt haar, ze gaat het klooster in, trouwt als ze 19 is, krijgt twee kinderen en in 1951 verlaat ze haar gezin en gaat terug naar Parijs. Daar leert ze de Zwitserse kunstenaar Jean Tinguely kennen die haar meeneemt op het kunstenaarspad. In 1971 trouwen ze.

Niki is als kunstenaar autodidact; veel mensen kennen haar kleurige levensgrote polyester vrouwenfiguren, de Nana’s. Haar levenswerk is de Tarottuin in Toscane, een beeldenpark geïnspireerd op de 22 speelkaarten, samen de Grote Arcana uit het Tarotspel dat de levenslotgevallen zou kunnen voorspiegelen.

Deze boom somt in zwart-wit de nare, moeilijke kanten van het leven op zoals de dood, het niets, haat, intolerantie, ziekte, honger, het kwaad. Het tegenbeeld staat in kleur met woorden als de liefde, God, het leven, de dans, gezondheid, brood, wijn, kinderen, kleuren, bloemen. Te veel om op te noemen. Het ene wil je niet geven of krijgen, het andere juist wel. In het hart van de boom zit een Dryade, een boomnimf, de ziel van de boom. In deze ene boomprent is Niki even welsprekend aanwezig als in haar hele park.

In de Bijbel is de boomsymboliek van Genesis tot Openbaring volop aanwezig, steeds met de vraag wat voor boom je wilt zijn. In het midden staat Psalm 1 die een boom als spiegel voor de mens beschrijft:

Hij is een groene boom die staat geplant
waar waterbeken vloeien door het land.
Zijn loof behoeft de droogte niet te duchten,
te goeder tijd geeft hij zijn rijpe vruchten.

*******

Niki de Saint Phalle: l’Arbre de la vie (de levensboom), ca. 1970, litho, 48 x 63 cm.

Niki de Saint Phalle (1930, Neuilly s/Seine bij Parijs – 2002, San Diego, V.S.) was een Frans-Amerikaanse kunstschilderes en beeldhouwster. Voor meer informatie, klik hier

Koos Sluiter, geboren in 1946 in Emmen, is sinds 1970 predikant en sinds 2011 emerituspredikant. Hij legt zich toe op het verkennen van het raakvlak van geloof en kunst. Hij verzorgt cursussen en presentaties. Geloven in kunst biedt groepen (bijvoorbeeld in kerken en het volwassenenonderwijs) een verscheidenheid aan programma’s en thema’s. Een overzicht van de onderwerpen staat op de website www.geloveninkunst.nl . Daar staan ook de contactgegevens. In cursussen, presentaties of een liturgie verkent hij samen met u de wisselwerking tussen geloof en kunst. Kunst maakt geloven zichtbaar. Doordat geloven verandert in de loop van de geschiedenis, toont ook de kunst een ander gezicht. Het zien van verschillen maakt mensen bewust van hun eigen tradities. Dat verrijkt de beleving. Koos Sluiter schrijft in deze coronatijd iedere week een korte beeldmeditatie. O.v.v. ‘vragen om kunst’ is het mogelijk om je via geloveninkunst@gmail.com hierop te abonneren.

*******

IN DE KIJKER

1. ARTWAY – Afgelopen week postten we meerdere nieuwe stukken op de website:

* Een artikel over Pier Feddema door Huub Mous. Klik hier

* Een artikel over Cornelis Rijnsdorp door Klaas van der Zwaag. Klik hier

* In de Kunst & Poëzie rubriek een gedicht van Julien Holtrigter bij een schilderij van Jaap Min, beide getiteld ‘Bergrede’. Klik hier

* Het schilderij Ontmoeting van Henk van Loenen besproken door Henk van Loenen. Klik hier

* Een artikel van Lieke Wijnia over de Waalse Kerk in Amsterdam als kruiswegstatie met ook resultaten van haar onderzoek naar de receptie van Art Stations of the Cross. Klik hier

* In de Kerkelijk jaar rubriek plaatsten we een bespreking van het schilderij Verzorgen van zieken van Egbert Modderman bij zondag Epifanie 8, B jaar. Klik hier

2. LEZING OVER HENK HELMANTEL – 13 januari 2021, 20 – 21 u, Vrije Academie Online: Lezing Henk Helmantel. Verstilling, ambacht, licht-donker balans, perfecte stofuitdrukking en spiritualiteit: Henk Helmantel (1945) weet het allemaal te vangen in zijn realistische stillevens en kerkinterieurs. Wilt u het werk van deze 'meesterschilder' met eigen ogen bewonderen? Dat kan nu in Assen! Bijzonder is dat het Drents Museum naast vele schilderijen ook de afgebeelde objecten toont. Betreed nu Helmantels realistische wereld tijdens deze lezing door kunsthistorica Ellen van der Vecht. Volgt u de lezing liever in de collegezaal? Dat kan op diverse data in het Drents Museum.    https://www.vrijeacademie.nl/ons-aanbod/online---lezing-henk-helmantel-in-drents-museum/?utm_source=clang&utm_medium=email&utm_campaign=01.475-12-11-2020-do

3. WONDERLIJKE WONDEN - Catharijneconvent Live online lezing bij Body Language, zondag 17 jan 2021 om 14.00 uur. Op de laatste dag dat Body Language voor publiek te zien zou zijn geweest, vertelt gastconservator en meesterverteller Wendelien van Welie u meer over de toenemende fixatie in de middeleeuwen op wonden en bloed! De lezing wordt gegeven via Zoom. Lees meer

4. KUNSTWERK OP MAAT – De kunstenaars van Like Art (Marijke de Jong, Mary Velthoen, Isa Jansen, Josefien Alkema) hebben een manier gevonden om in deze ongewone tijd hun werk als kunstenaars voort te zetten. ‘Het is van belang om creatief te blijven ondernemen, dat kan door op een andere manier verbinding te maken met het publiek en ons werk te delen.’ Je kunt in de webshop een uniek kunstwerk bestellen, helemaal op de persoon afgestemd; je vult een vragenlijst in met vragen als ’wat is titel van het verhaal van je leven’? De kunstenaars vertalen jouw verhaal naar een beeld, tekening of collage en dat valt een aantal dagen later letterlijk bij je in de brievenbus. ‘Het is een mooie manier om iemand in het zonnetje te zetten, we hopen dat bijvoorbeeld ook werkgevers hiervan gebruik gaan maken’. De kunstenaars werken in verschillende technieken en stijlen, je kunt kennismaken met hun werk op de site.  LikeArt is een initiatief van Sound of Silence, een kunstenaarscollectief dat het publiek op een interactieve manier betrekt bij het ervaren van kunst en de waarde daarvan. www.likeart.nl

5. SCHILDERLESSEN MARY VELTHOEN - Schilder- en druktechniek lessen op afspraak, Burchtstraat 7, Middelstum. De lessen zijn weer mogelijk na 19 januari op onder andere maandag, dinsdag of zaterdagmiddag. Druktechnieken of schilderen naar thema.

•          Inclusief koffie en materiaal. Individuele persoonlijke les een dagdeel €70,-

•          Twee personen €40,-pp, Drie personen €32,50 pp, Vier personen €30,- pp

•          Kinder- en tiener-workshops (tot 16jr) vanaf zes personen €15 p.p.

Wil je verzekerd zijn van een plekje voor een schilder- of tekenles op afspraak? Boek dan een aantal lessen bij mij in door middel van een e-mail of whatsappberichtje (06-33718296). E-mail: maryvelthoen@gmail.com

6. KAARTEN ANNEMIEK PUNT TE KOOP – Diverse ansichtkaarten met afbeeldingen van de kunstwerken van Annemiek Punt. Naast de verschillende losse kaarten zijn ook voorverpakte setjes met 10 dubbele wenskaarten en enveloppen beschikbaar, met 11 verschillende glaskunst-kaarten of met 15 verschillende giclée-kaarten. Kunstkaarten - Kunst-Punt (kunst-punt.nl)

Voor meer tentoonstellingen, lezingen, kunstvespers, conferenties enz. in Nederland, België, Europa en elders in de wereld, klik hier

ArtWay is een website met materiaal voor kerken en individuen die kunst en geloof met elkaar willen verbinden.

ARTWAY: OPENING EYES, HEARTS AND MINDS